english

«ΕΑΜ-ΕΛΑΣ-Πολυτεχνείο», «ΕΑΜ-ΕΛΑΣ-Μελιγαλάς»: Το ΕΑΜ στην πολιτική μνήμη και συνθηματολογία

του Ιάσονα Χανδρινού.

Τα εβδομηκοστά γενέθλια του «Εθνικού Απελευθερωτικού Μετώπου (ΕΑΜ)», στη συγκυρία μιας παρατεταμένης πολιτικής κρίσης, μας καλούν να στοχαστούμε πάνω στην αγωνία μιας προβληματισμένης (και προβληματικής;) κοινωνίας να βρίσκεται σε επαφή με  το ηρωικό παρελθόν της θέτοντας ακατάπαυστα ερωτήματα πάνω σε αυτό. Το ΕΑΜ παρέμενε σταθερά σημείο αναφοράς τόσο στην συνθηματολογία της Αριστεράς όσο και στο κυνήγι μαγισσών της δεξιάς που στη δεκαετία του ’60 έβλεπε ακόμα και πίσω από τα πρώτα μνημόσυνα εκτελεσμένων αντιστασιακών, πιθανή «επανάληψη των δεκεμβριανών σφαγών».

Διαβάστε περισσότερα...

Η ιστορία της Μικράς Ασίας: Εκστρατεία και καταστροφή, 1919-1922

Το antapocrisis.gr δημοσιεύει το αφιέρωμα της Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας για την Μικρασιατική καταστροφή.

Περιέχονται τα κείμενα:
- Ραϋμόνδος Αλβανός, "Διεθνείς διπλωματικές εξελίξεις στο Ανατολικό Ζήτημα: από τον Α΄Παγκόσμιο Πόλεμο στη Μικρασιατική Καταστροφή"
- Φλώρα Τσίλαγα, "Η ελληνική κυριαρχία στη Σμύρνη. Η βιογραφία του Α. Στεργιάδη"
- Μιχάλης Π. Λυμπεράτος, "Η διαμάχη στην Ελλάδα σχετικά με τη μικρασιατική εκστρατεία (Βασιλικοί - Βενιζελικοί - η εναντίωση του Μεταξά και του ΚΚΕ)
- Νίκος Γιαννόπουλος, "Μικρασιατική εκστρατεία 1919-1922. Νικώντας στις μάχες - Χάνοντας τον πόλεμο"
- Κωνσταντίνος Λαγός, "Η διάρρηξη του ελληνικού μετώπου στο Αφιόν Καραχισάρ"

Κατεβάστε το κείμενο σε μορφή pdf από εδώ

Διαβάστε περισσότερα...

Από το Ανατολικό Ζήτημα στην Μικρασιατική Καταστροφή

Το αποικιακό πλαίσιο

Από τα τέλη του 19o αιώνα η Μέση Ανατολή αποτελεί ζωτικό χώρο για τις παγκόσμιες εξελίξεις, τόσο για την πορεία του καπιταλισμού και το άνοιγμα νέων αγορών, όσο και για το αντιαποικιακό κίνημα.

Μα και πέρα από αυτό η Μέση Ανατολή μα και η Ασία αποχτούσε ιδιαίτερη σημασία χάρη στο γεγονός πως πολλές χώρες από την Περσία, τις περιοχές του Περσικού Κόλπου ως τον Καύκασο είχαν άφθονο πετρέλαιο. Την νέα ενεργειακή ύλη. Το γεγονός αυτό είχε ως άμεση επίπτωση στις ανταγωνιστικές σχέσεις των Ευρωπαϊκών αποικιοκρατικών κρατών και οξύτατο αγώνα ανάμεσα τους για το ποιος θα αρπάξει τα πετρέλαια τις περιοχής αυτής ,που σχεδόν στο σύνολο της ανήκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Ήδη από το 1890 η Αγγλία είχε εισβάλει στο έδαφος της Αυτοκρατορίας των Οθωμανών και είχε κατακτήσει όλη την πετρελαιοφόρο περιοχή του σημερινού Κουβέιτ και του Μπαχρέιν.

Διαβάστε περισσότερα...

Οι επιθέσεις του ΔΣΕ στις πόλεις: Νάουσα (Ιαν. 1949), Καρπενήσι (Ιαν. 1949) και Φλώρινα (Φεβρ. 1949)

του Γιάννη Σκαλιδάκη.

Καρδίτσα - Νάουσα

Η πρώτη μάχη στη σειρά επιθέσεων του Δημοκρατικού Στρατού ενάντια σε πόλεις πραγματοποιήθηκε στο τέλος του 1948 κατά της Καρδίτσας. Με την επιχείρηση αυτή, το ΚΓΑΝΕ κατάφερε σε ένα βαθμό να ανανεωθεί με τη στρατολογία νέων μαχητών και μαχητριών και τη λαφυραγώγηση όπλων, πυρομαχικών, ρουχισμού και τροφίμων. Όπως βέβαια συνέβαινε τις περισσότερες φορές, η δυνατότητα του ΔΣΕ να μεταφέρει τα εφόδια ήταν περιορισμένη σε σχέση με τον όγκο τους με αποτέλεσμα μεγάλο μέρος τους να διασκορπιστεί στους κατοίκους της πόλης και ειδικά σε εκείνους των προσφυγικών συνοικισμών των «συμμοριόπληκτων».

Διαβάστε περισσότερα...

Οι μεταξικοί μύθοι και ο βελούδινος εθνικισμός – το ΙΚΑ και το 8ωρο

Ο "φιλολαϊκός" κυβερνήτης, Ιωάννης Μεταξάς

 

Κατά τη διάρκεια της τετραετούς διακυβερνήσεώς του αρκετοί φιλεργατικοί νόμοι θεσπίστηκαν που ισχύουν έως τις μέρες μας. Αξίζει να σημειωθεί ότι το ΙΚΑ είναι δημιούργημα του Ιωάννη Μεταξά.
Το καθεστώς της 4ης Αυγούστου, προσπαθώντας να κατευνάσει την κοινωνική αναταραχή, προώθησε κάποια φιλολαϊκά μέτρα, όπως το 8ωρο και κάποιες υποχρεωτικές βελτιώσεις στο εργατικό περιβάλλον, ενώ επένδυσε στην άμυνα, όσο αυτό του επιτρεπόταν από τις μεγάλες δυνάμεις.
Διαβάστε περισσότερα...

Δεν είναι η πρώτη φορά... Μια λαϊκή δημοκρατική κυβέρνηση

Του Γιάννη Σκαλιδάκη. 

Το παρακάτω απόσπασμα είναι ομιλία στον εορτασμό της Εθνικής Αντίστασης από το Δήμο Καρπενησίου στις Κορυσχάδες στις 27 Μαΐου 2012.

Λίγες μέρες πριν, σε μια ιδιαίτερα φορτισμένη στιγμή μετά τη φασιστική επίθεση εναντίον της, η υποψήφια βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Ρένα Δούρου αναφέρθηκε στο ψήφισμα του Εθνικού Συμβουλίου του 1944 στις Κορυσχάδες. Το γεγονός αυτό, από τη μια έδειξε το αξιακό φορτίο της ιστορίας του κομμουνιστικού και ευρύτερα του προοδευτικού κινήματος της χώρας για τη σύγχρονη Αριστερά και από την άλλη η αντιμετώπισή της αναφοράς αυτής τα νέα όρια του λόγου των αντιπάλων της. Η νέα κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα τείνει να αφήσει πίσω της μια προηγούμενη μεταπολιτευτική συναίνεση σχετικά με τη θέση της Εθνικής Αντίστασης στη δημόσια σφαίρα. Οι προσπάθειες αναθεώρησης της ιστορίας της περιόδου 1941-1949 σε ακαδημαϊκό επίπεδο περνούν πλέον με αναμενόμενο αλλά όχι ανανεούμενο τρόπο στο δημόσιο λόγο. Πλέον φαντάζει ως απειλή όχι μόνο ο Εμφύλιος και τα Δεκεμβριανά αλλά επίσης το ΕΑΜ και η ΠΕΕΑ. Η αναφορά της Ρένας Δούρου παρουσιάζεται από ιστότοπους προσκείμενους στη ΝΔ ως «απειλή με νέο ΕΑΜ» και η αναφορά στον μαχόμενο ενάντια στους κατακτητές ΕΛΑΣ ως ευχή για νέο «ένοπλο αντάρτικο». Επειδή δε η νοσηρή τους φαντασία δεν έχει φτάσει ακόμα να κατηγορήσει –εκτός αν μου διαφεύγει κάτι- την ΠΕΕΑ για αντιποίηση αρχής, με αυθαίρετο, ανιστόρητο και οκνό τρόπο συνδέεται το Εθνικό Συμβούλιο με τα Δεκεμβριανά, όπου όπως όλοι ξέρουμε μίλησαν τα κονσερβοκούτια. Κι αυτό όχι μόνο σε ανώνυμους ιστότοπους αλλά και με τη γραφίδα του κ. Θεοδωρόπουλου στα πάντα έγκυρα Νέα. Για την Αριστερά όμως είναι ευκαιρία, η πλούσια εμπειρία του ΕΑΜ και του εγχειρήματος της ΠΕΕΑ να χρησιμεύσει, πέρα από τους συμβολισμούς, σε μια σύγχρονη αναγκαία πολιτική προάσπισης των λαϊκών συμφερόντων. 

Διαβάστε περισσότερα...

Μπροστά στον κίνδυνο του ανερχόμενου φασισμού. Συμπεράσματα και αναλογίες με τον 20ό αιώνα

Της Χριστίνας Μπάρτσα.

«Πολλοί σύντροφοι δεν πίστευαν ότι ένα τόσο αντιδραστικό έκτρωμα της αστικής ιδεολογίας, όπως είναι η ιδεολογία του φασισμού, που συχνά στον παραλογισμό της φτάνει ως την τρέλα, είναι γενικά ικανή να αποχτήσει επιρροή πάνω στις μάζες. Αυτό ήταν μεγάλο λάθος. Η προχωρημένη σήψη του καπιταλισμού εισχωρεί στα κατάβαθα της ιδεολογίας του και του πολιτισμού του, ενώ η απελπιστική κατάσταση των πλατιών λαϊκών μαζών κάνει ορισμένα στρώματα να κολλάνε από τα ιδεολογικά απορρίμματα της σήψης αυτής» (Γκ. Δημητρώφ, 1935).

Διαβάστε περισσότερα...

Ο λόγος του Άρη Βελουχιώτη στη Λαμία

Με αφορμή τα 67 χρόνια από την δολοφονία του Άρη Βελουχιώτη, το antapocrisis.gr αναδημοισεύει τον λόγο του Άρη, στην Λαμία, στις 29 Οκτωβρίου του 1944, δέκα μόλις μέρες μετά την απελευθέρωση της Λαμίας, σε μια παμφθιωτική συγκέντρωση του ΕΑΜ με αφορμή την επέτειο του ΟΧΙ...

Γιατί αγωνίστηκα. 

Αδέλφια, Έλληνες και Ελληνίδες της Λαμίας και της περιοχής της!
Από μέρους του Γενικού Στρατηγείου του Ε.Λ.Α.Σ, σας φέρω τους πιο θερμούς χαιρετισμούς.
Όπως βλέπετε, πρόκειται «να βγάλω λόγο». Μα ο λόγος μου αυτός δεν θα μοιάζει καθόλου με τους λόγους που γνωρίσατε μέχρι σήμερα. Δεν πρόκειται να σας υποσχεθώ ούτε πως θα σας φτιάξω γεφύρια ή ποτάμια, όπως σας υποσχόντουσαν πως θα σας φέρουν οι παλιοί κομματάρχες. Ούτε και θα σας τάξω λαγούς με πετραχήλια. Δεν επιδιώκω ν' αποσπάσω επαίνους για τη ρητορική μου δεινότητα. Επιδιώκω απλώς ν' ακούσετε αυτά που θα σας πω. Προσέξτε. Θ' αρχίσω σαν τα παραμύθια:

Διαβάστε περισσότερα...

Auschwitz

Απόσπασμα από το κεφάλαιο «Η τελική λύση» του βιβλίου του ιστορικού Richard J. Evans
“The Third Reich at War” (Penguin Books, 2009)

Οι πρώτες αφίξεις στο Άουσβιτς, τον Μάρτιο του 1942, ήταν από τη Σλοβακία και τη Γαλλία. Αρχικά οι αφιχθέντες καταγράφηκαν και έγιναν δεκτοί ως να επρόκειτο να χρησιμοποιηθούν για εργασία. Αλλά πριν να περάσει λίγος καιρός, το Μάιο του 1942, άρχισε η συστηματική εξόντωση, όχι μόνο των Γάλλων και Σλοβάκων Εβραίων αλλά επίσης εκείνων από την Πολωνία, την Ολλανδία και το Βέλγιο. Ήταν σε μια αποστολή από την Ολλανδία, που παρακολούθησε ο Χίμλερ τη διαδικασία επιλογής και δολοφονίας, κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του στις 17 και 18 Ιουλίου 1942. «Δεν είχε παρατηρήσεις να κάνει», κατέγραψε ο Χες.

Διαβάστε περισσότερα...

Μαρια Καραγιωργη 1918-2012

Του Μανόλη Κασιμάτη.

Συναντησα την αγωνιστρια του αριστερου κινηματος και της εθνικης αντιστασης Μαρια Καραγιωργη - Γυφτοδημου τον Σεπτεμβρη του 2011. Ειχα δει το ντοκυμανταιρ
(http://theodosiou.wordpress.com/films/ Μαρία Καραγιώργη – Κατάθεση  Ντοκιμαντέρ, 2008  Σενάριο-Σκηνοθεσία: Νίκος Θεοδοσίου)

Διαβάστε περισσότερα...
Συνδρομή σε αυτήν την τροφοδοσία RSS