english

Μορφές αντίστασης στη Δικτατορία

Η Λέσχη για τη Μόρφωση και το Διάλογο Ανάδραση σας προσκαλεί στην πρώτη της συζήτηση με θέμα: «Μορφές Αντίστασης στη Δικτατορία».

Η Ανάδραση προσδοκά να γίνει φορέας μεταφοράς της γνώσης των κοινωνικών επιστημών

Διαβάστε περισσότερα...

Αριστερά και Αστικός Πολιτικός Κόσμος 1940-1960

Πρόγραμμα Συνεδρίου     (τελευταίο) (31.3.2013)

Αριστερά και Αστικός Πολιτικός Κόσμος

1940-1960

Πάντειο Πανεπιστήμιο

Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών

17-20 Απριλίου 2013

Τετάρτη 17 Απριλίου

10:00 – 10:15

                      Χαιρετισμός από τις Πρυτανικές Αρχές

                     Χαιρετισμός Προέδρου Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας

                                        Καθηγήτριας Αικατερίνης Αρώνη-Τσίχλη

                       Χαιρετισμός Διευθυντή Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών

                                      Καθηγητή Στέφανου Παπαγεωργίου

10:15 – 11:15   Κατοχή-Αντίσταση και Απελευθέρωση στις πόλεις

Ανανιάδης Λεωνίδας, Η βιομηχανική πόλη του Λαυρίου από το Μεσοπόλεμο στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια.

Κομιανός Παναγιώτης, Η δράση του ΕΛΑΣ στο νομό Αχαΐας την περίοδο 1941-1944 και η συνεισφορά του στην απελευθέρωση της Πάτρας.

Τζαφέρα Αγγελική, Αιτίες θανάτου στην Κατοχή για τον Πειραιά, το Κερατσίνι και τη Νίκαια

Χατζοπούλου Ελένη, Πλευρές της κατοχικής ζωής στην πόλη της Χαλκίδας.

11:15 – 11:45 Συζήτηση

11:45 – 12:15 Διάλειμμα

12:15 – 13:00                         Φοιτητικό Κίνημα

Λυγούρα Αναστασία, Η πολυεπίπεδη δράση των φοιτητών της Θεσσαλονίκης την περίοδο της γερμανικής κατοχής.

Πασπαλιάρη Λένα, Οι σπουδαστές του Πολυτεχνείου από την αντίσταση στην εμφύλια διαμάχη.

Χαρίτσης Αλέξανδρος, Η ανασυγκρότηση του φοιτητικού κινήματος μετά τον εμφύλιο, 1949-1963.

13:00 – 13:30     Συζήτηση

18:00 – 19:15     Εθνικό ζήτημα στην Κατοχή και στη μεταπολεμική περίοδο

Δανόπουλος Δημήτρης,   Η πρόταση δημιουργίας του Βαλκανικού Στρατηγείου και η στάση του ΚΚΕ-Ιούλιος 1943.

Μάρκου Δημήτρης, Η πολιτική των Βρετανών απέναντι στον Τίτο 1944-1945.

Αλεξίου Κώστας, Οι σλαβόφωνοι της Δυτικής Μακεδονίας 1936-1950. Από την ενσωμάτωση στην εξώθηση, κοινωνικές συγκρούσεις και πολιτική συμπεριφορά.  

Μιχαηλίδης Γιώργος, Η ελληνική αριστερά και τα εθνικά ζητήματα κατά την πρώτη μεταπολεμική δεκαετία.

Παναγιωτίδης Σταύρος, Οι τρεις Κορδάτοι: Θέσεις, συγκρούσεις και παλινωδίες στο πλαίσιο της εργαλειακής χρήσης της Ιστορίας.

19:15 – 19:45   Συζήτηση

19:45 – 20:00 Διάλειμμα

20:00 – 20:45              Ξένος παράγων και Δεκεμβριανά

Βασσάλου Κωνσταντίνα, Ανάπτυξη και δράση του OSS στην κατεχόμενη Ελλάδα.

Γιαννοπούλου Δανάη, Η βρετανική παρεμβατικότητα στην ελληνική πολιτική σκηνή κατά την διάρκεια του Δεκέμβρη του 1944 και η στάση των Ελλήνων πολιτικών και του αθηναϊκού τύπου.

Λαγάνη Ειρήνη, Τα Δεκεμβριανά μέσα από τα γαλλικά αρχεία.

20:45 – 21:15 Συζήτηση

Πέμπτη 18 Απριλίου

10:00 – 11:00       Αντίσταση και Εμφύλιος στην ύπαιθρο

Αγτζίδης Βλάσσης, Από το Διχασμό στον Εμφύλιο. Διερευνώντας τη στάση των προσφύγων του ’22 στην Αττική και τη Μακεδονία.

Βουγιούκας Βασίλης, Από το στόχο της «Συμφιλίωσης» στην ένοπλη αναμέτρηση. Το ΕΑΜ της Χίου 1943-1948. Οργανώσεις, έντυπα και δικαστικές υποθέσεις.

Γιώγος Χρήστος, Ο εμφύλιος πόλεμος στην Ικαρία της εξορίας, μια ιδιότυπη συνύπαρξη.

Σκαλιδάκης Γιάννης, Η βρετανική πολιτική απέναντι στην αντίσταση στην Κρήτη. Σύγκριση με την κυρίως Ελλάδα.

11:00 – 11:30 Συζήτηση

11:30 – 12:00 Διάλειμμα

12:00 – 13:00                 Κατοχή-Πείνα-Πλουτισμός

Δεσύπρης Μιχάλης, Η κατοχική πείνα στη Νίκαια Αττικής (Κοκκινιά) και η δημογραφική τύχη της πόλης (1941-1944) .

Τζαβάρα Γεωργία, Η «μάστιγα» της Κατοχής. Η πείνα ως αιτία θανάτου στην Ελλάδα της Κατοχής (1941-1944) και η αναζήτηση των θυμάτων της.

Σάμιος Παναγιώτης. Η Μαύρη Αγορά και οι «χρυσές ευκαιρίες» της Κατοχής.

Τριγώνης Τάσος . Τα «Χρυσόφυλλα του Καπνού»: Συγκρότηση και λειτουργία της εγχώριας καπνοβιομηχανίας κατά τη διάρκεια της Κατοχής, 1941-1944.

13:00 – 13:30 Συζήτηση

 

18:00 – 18:45           Εθνικισμός και Βία στην Κατοχή

Κουτσούρης Δημήτρης, Οι Εθνικιστικές αντιστασιακές οργανώσεις στην Μακεδονία την περίοδο της Κατοχής (1941-1944): Η περίπτωση της οργάνωσης ‘Υπερασπισταί Βορείου Ελλάδος’ –‘Πανελλήνια Απελευθερωτική Οργάνωσις’.

Ξύδη Γεωργία, Η ανάγνωση του Γ’ Ψηφίσματος μέσα από το αρχείο των φυγόδικων στο Εφετείο Ναυπλίου.

Σπανού Γεωργία, Ο ρόλος και η δράση των αξιωματικών της Αργολίδας την περίοδο της γερμανικής κατοχής 1941-1944 

18:45 – 19:15 Συζήτηση

19:15 – 20:00 Διάλειμμα

20:00 – 20:45         Αντίσταση και Σύμμαχοι

Μαργαρίτης Γιώργος, Κοινωνική και πολιτική συγκυρία την άνοιξη του 1943.

Παπαστράτης Προκόπης, Τα Βουνά στο Κάιρο.

Σπηλιωτοπούλου Μαρία, Η οργάνωση Προμηθέας ΙΙ και οι βρετανικές πολιτικές για την ανάπτυξη της αντίστασης στην κατεχόμενη Ελλάδα (1940-1943).

20:45 – 21:15 Συζήτηση

Παρασκευή 19 Απριλίου

10:00 – 10:45     Λαϊκές Εξουσίες και Θεσμοί στην Κατοχή

Ηλιόπουλος Νάσος, Μεταξύ εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα και επανάστασης, η εμπειρία της λαϊκής εξουσίας στην Ελεύθερη Ελλάδα.

Κόφφα Δόμνα, «Σπάζοντας τα πετρώματα του εθνικιστικού μίσους» Οι Γιουγκοσλάβοι παρτιζάνοι και οι εχθροί τους 1941-1945.

Πουλόπουλος Κώστας, Η οργάνωση Εθνική Αλληλεγγύη 1941-1947.

10:45 – 11:15 Συζήτηση

11:15 – 12:00           Εθνικισμός και Βία μετά την Κατοχή

Πετρόπουλος Γιώργος, «Βάρκιζα τέλος ζωή μαγική»: Αναβιώσεις της δεκαετίας του ’40 στην Ελλάδα της κρίσης .

Ραζάκος Χάρης, Ο αντικομμουνισμός την περίοδο της ‘Λευκής Τρομοκρατίας’ (1945-46)

Σαράφη Λη, Η Λευκή Τρομοκρατία στην Κεντρική Ελλάδα- αποφασιστικό βήμα για τον Εμφύλιο Πόλεμο.

12:00 – 12:30 Συζήτηση

12.30 – 13:00   Διάλειμμα

13:00-14:00             Τα πολιτικά χαρακτηριστικά του ΔΣΕ

                                                

Κανελλόπουλος Γιώργος, Η κοινωνική φυσιογνωμία του ΔΣΕ στην Πελοπόννησο

Παπαδόπουλος Ηλίας, Ο εμφύλιος στον Πάρνωνα

Τσαβαλιά Παρασκευή, Η διαχείριση της ήττας του ΔΣΕ από τον Νίκο Ζαχαριάδη.

Παπαδογιάννη Αρετή, Απόπειρες ειρήνευσης την περίοδο του εμφυλίου (1946-1949).

14:00 – 14:30  Συζήτηση

18:00 – 19:00        Τα κοινωνικά χαρακτηριστικά του ΔΣΕ

Λάζου Βασιλική, Διερευνώντας τα κοινωνικά χαρακτηριστικά των μαχητών του Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδας μέσα από τις αποφάσεις των Εκτάκτων Στρατοδικείων του Εμφυλίου Πολέμου.

Λιανή Ελισάβετ, Θεμέλια αντίστασης-Βουνά μνήμης και λευτεριάς. Μαρτυρίες και μαρτύρια γυναικών από την Κατοχή την Εθνική Αντίσταση και το Δημοκρατικό Στρατό.

Τόλια Φιλιώ, Τα καμένα χωριά της επαρχίας Ελασσόνας στη δεκαετία 1940-1950. Οι περιπλανώμενοι και οι ξεριζωμένοι της επαρχίας.

Κουτσοπούλου Κατερίνα, Η Μαρία Καραγιώργη στην προφορική της μαρτυρία προσεγγίζει στιγμές της Αντίστασης και του Εμφυλίου.

19:00 – 19:30 Συζήτηση

19:30 – 20:00   Διάλειμμα

20:00 – 21:00          Κράτος και Οικονομία στη δεκαετία του 1950

Βρεττή Ανθή, Μεταπολεμική ανασυγκρότηση και βιομηχανία. Η περίπτωση της ΠΥΡΚΑΛ.

Κωτσονόπουλος Λουδοβίκος, Οι κοινωνικές βάσεις του αυταρχισμού: Κράτος και κοινωνική πολιτική τη δεκαετία του ’50.

Μανουσάκης Βασίλης, Παράγοντας για τις αρχές Κατοχής: Γερμανικές παραγγελίες και ελληνική βιομηχανία, 1941-44.

Λυμπεράτος Μιχάλης, Αριστερά και διαδικασίες περιφερειακής ολοκλήρωσης: Η ΕΔΑ και η ένταξη της Ελλάδας στην Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ) (1959-1961).

21:00 – 21:30 Συζήτηση

Σάββατο 20 Απριλίου

10:00 – 11:15             Παραγωγή Ιδεολογίας και Τέχνη

Ανδρίτσος Γιώργος, Διαμορφώνοντας την κινηματογραφική αφήγηση για τη δεκαετία του ’40. Αναπαραστάσεις της δεκαετίας του ’40 στις ελληνικές ταινίες μυθοπλασίας μεγάλου μήκους από το 1945 μέχρι το 1949.

Κασσιανού Νίνα, Φωτογραφία και προπαγάνδα την περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου 1946-1949.

Κατσάπης Κώστας, Πολιτική, ιδεολογία και σύγκρουση σε μία κοινότητα μεταναστών: Η περίπτωση της ελληνικής κοινότητας του Sydney Αυστραλίας στη μεταπολεμική περίοδο.

Μόσχος Βασίλης, Η στρατηγική και τακτική της Αριστεράς στο χώρο των λογοτεχνών κατά τη δεκαετία 1940-1950.

Οικονόμου Παναγιώτης, Τα Δεκεμβριανά του 1944 στη λογοτεχνία.

11:15 – 11:45 Συζήτηση

11:45 – 12:15 Διάλειμμα

12.:15 – 13:00           Το Κυπριακό μετά τον Εμφύλιο

Αργυρίου Σοφία, Εθνικοφροσύνη και αντικομμουνισμός στην Κύπρο υπό την επιρροή του Ελληνικού Εμφυλίου.

Σακελλαρόπουλος Σπύρος, ΑΚΕΛ – ΚΚΕ στις δεκαετίες ’40-’50: Μία δύσκολη σχέση στο πλαίσιο του αιτήματος της Ένωσης

Ζαχαριάδης Αδάμος, Η στάση της ΕΔΑ κατά τη διάρκεια του αγώνα της Ε.Ο.Κ.Α. στην Κύπρο.

13:00 – 13.30 Συζήτηση

17:30 –18:30                   Η Αριστερά μετά τον Εμφύλιο

Νικολαϊδου Ελένη, Η επέμβαση της Διεθνούς Επιτροπής στα εσωτερικά του ΚΚΕ: Η 6η πλατειά ολομέλεια της ΚΕ του ΚΚΕ, 1956.

Κεφαλλήνου Νατάσα, Με το όπλο παρά πόδα: Οι ανταρτοομάδες του ΔΣΕ μετά τη λήξη του Εμφυλίου.

Ρεϊσης Γιάννης, Μία σύντομη ιστορική επισκόπηση του τροτσκιστικού χώρου στην Ελλάδα τη δεκαετία του ’50.

Μαριόλης Δημήτρης, Από το εργατικό κίνημα του μεσοπολέμου στη συγκρότηση του ΕΑΜ και την ηγεσία της ΕΔΑ: Η περίπτωση του σιδηροδρομικού συνδικαλιστή Δημήτρη Ν.Μαριόλη.

18:30 – 19:00 Συζήτηση

19:00 – 19.30 Διάλειμμα

 

 

19:30 – 20:15               Πολιτικές διαδικασίες στη δεκαετία 1950

Κουρουνδής Μπάμπης, Η αριστερά απέναντι στον μετεμφυλιακό συνταγματισμό τη δεκαετία του ’50: Από την πολεμική στην επίκληση του Συντάγματος του 1952.

Λουτσίδης Γιώργος, Η πτώση της κυβέρνησης Καραμανλή το 1958 και οι επιπτώσεις της στις πολιτικές εξελίξεις της εποχής.

Πολυχρονιάδης Δημήτρης, Το συνδικαλιστικό κίνημα των εκπαιδευτικών της Στοιχειώδους & Μέσης Εκπαίδευσης της περιόδου 1950-1960. Η περίπτωση της απεργίας της Διδασκαλικής Ομοσπονδίας Ελλάδος το 1957.

20:15 – 20:30 Συζήτηση

                     20:30   Συζήτηση - Συμπεράσματα

Οργανωτική Επιτροπή:

Αικ.Αρώνη-Τσίχλη, Στ.Παπαγεωργίου

Π.Παπαστράτης, Μ.Λυμπεράτος

Διαβάστε περισσότερα...

61 χρόνια από την εκτέλεση του Νίκου Μπελογιάννη

«Αγαπάμε την Ελλάδα και το λαό της περισσότερο από τους κατηγόρους μας. Το δείξαμε όταν εκινδύνευε η ελευθερία, η ανεξαρτησία και η ακεραιότητά της και, ακριβώς, αγωνιζόμαστε για να ξημερώσουν στη χώρα μας καλύτερες μέρες χωρίς πείνα και πόλεμο. Για το σκοπό αυτό αγωνιζόμαστε και όταν χρειαστεί θυσιάζουμε και τη ζωή μας».

Από την απολογία του Ν.Μπελογιάννη

Διαβάστε περισσότερα...

Το 1821 και οι αναγνώσεις του

Του Γιάννη Σκαλιδάκη.

Σκέψεις για την πολιτική έννοια του έθνους και την επανάσταση

Η επανάσταση του 1821 υπήρξε το ιδρυτικό γεγονός της δημιουργίας του ελληνικού κράτους. Σε αυτήν την κορυφαία πολιτική πράξη συμπυκνώθηκαν πολύχρονες οικονομικές, κοινωνικές και ιδεολογικές διεργασίες οι οποίες με τη σειρά τους επιταχύνθηκαν αλλά και άλλαξαν μέσα στην διαδικασία της επανάστασης. Το ανεξάρτητο ελληνικό κράτος υπήρξε το αποτέλεσμα αυτών των διαφορετικών, ενίοτε αντιφατικών διεργασιών, μια ενότητα που περίκλειε όλες αυτές τις αντιθέσεις και με τη σειρά του γεννούσε νέες που ορίζονταν από ένα νέο πολιτικό πεδίο με τις δικές του κατηγορίες και έπρεπε να απαντήσει στις ανάγκες της εθνικής πολιτικής συγκρότησης.

Μια σειρά αιτιών μας οδήγησαν στο να υποτιμήσουμε τις οικονομικές και κοινωνικές διεργασίες της επανάστασης και να επικεντρωθεί η ιστορική της αποτίμηση, στην καλύτερη των περιπτώσεων, στο ζήτημα της εθνικής της μορφής, στο αν υπήρξε εθνική «αφύπνιση» και συνέχεια ή δημιουργία έθνους κι αν το λάκτισμα ήρθε από τη Δύση ή υπήρξε αυτόχθονη «εθνεγερσία».

Διαβάστε περισσότερα...

130 χρόνια από τον θάνατο του Καρλ Μαρξ

Το antapocrisis.gr με την ευκαιρία της σημερινής συμπλήρωσης 130 χρόνων από τον θάνατο του Καρλ Μαρξ (14 Μαρτίου 1883) αναδημοσιεύει τρία σημαντικά κλασσικά κείμενα:

Το Μανιφέστο του Κομμουνιστικό Κόμματος, των Καρλ Μαρξ και Φρίντριχ Ένγκελς.

Μισθός, τιμή, κέρδος, του Καρλ Μαρξ.

Οι τρεις πηγές και τα τρία συστατικά μέρη του μαρξισμού, του Β.Ι.Λένιν. Πρόκειται για τη μέχρι σήμερα πλέον πετυχημένη σύνοψη του έργου του Μαρξ και του Ένγκελς.

Δημοσιεύει επίσης το προλογικό σημείωμα του Γιάννη Χοντζέα στο βιβλιαράκι «Εκλογή από τις GRUNDRISSE, Καρλ Μαρξ, Εκδόσεις Α/συνέχεια». Είχε γραφτεί τον Απρίλη του 1983 και συνέπεσε με την 100η επέτειο του θανάτου του Κ.Μαρξ.

Διαβάστε περισσότερα...

Μαρίνος Αντύπας: Ο άνθρωπος σύμβολο της απελευθέρωσης της αγροτιάς

Σαν σήμερα, 8 Μαρτίου του 1907 δολοφονείται ο πρωτομάρτυρας Μαρίνος Αντύπας, σύμβολο του αγώνα για την απελευθέρωση της αγροτιάς. Το antapocrisis.gr αναδημοσιεύει άρθρο του Γ.Πετρόπουλου από τον Ριζοσπάστη για τη ζωή και το έργο του Μ.Αντύπα. Ο δικηγόρος από την Κεφαλονιά όργωσε τον Θεσσαλικό κάμπο ξεσηκώνοντας τους κολίγους για να βρει τον θάνατο από πληρωμένο μπράβο των τσιφλικάδων. Ο σπόρος που έριξε κάρπισε τρία χρόνια αργότερα με την εξέγερση του Κιλελέρ.

 

Διαβάστε περισσότερα...

Για την ΕΠΟΝ

Του Γιάννη Σκαλιδάκη.

Στοιχεία για την ΕΠΟΝ

Η Ενιαία Πανελλαδική Οργάνωση Νέων (ΕΠΟΝ) ιδρύθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 1943 από τη συνένωση δέκα οργανώσεων νεολαίας που είχαν ήδη προσχωρήσει στο ΕΑΜ Νέων (ΕΑΜΝ). Οι οργανώσεις αυτές ήταν οι εξής: «Αγροτική Νεολαία Ελλάδος», «Ενιαία Εθνικοαπελευθερωτική Εργατοϋπαλληλική Νεολαία», «Ενιαία Μαθητική Νεολαία», «Ένωση Νέων Αγωνιστών Ρούμελης», «Θεσσαλικός Ιερός Λόχος», «Λαϊκή Επαναστατική Νεολαία», «Λεύτερη Νέα», «Ομοσπονδία Κομμουνιστικών Νεολαιών Ελλάδος» (ΟΚΝΕ), «Σοσιαλιστική Επαναστατική Πρωτοπορία Ελλάδος» και «Φιλική Εταιρεία Νέων». Όργανό της η εφημερίδα «Νέα Γενιά».
Σύμφωνα με το ιδρυτικό της, οι βασικοί της σκοποί ήταν:
α) Η εθνική απελευθέρωση με βάση την ακεραιότητα της Ελλάδας.

Διαβάστε περισσότερα...

70 χρόνια από τη μάχη του Στάλινγκραντ



Του Κώστα Αρβανίτη.

Σήμερα κλείνουν 70 χρόνια από το τέλος της μάχης του Στάλινγκραντ, μιας από τις δραματικότερες μάχες όλων των εποχών. O ιστορικός υλισμός θα βλέπει πάντοτε σκεπτικά δηλώσεις όπως ότι το τάδε ή το δείνα γεγονός άλλαξε την ιστορία. Αυτό φυσικά δεν μπορεί να στερήσει από συγκεκριμένα γεγονότα την κολοσσιαία καθοριστικότητα που είχαν για την εξέλιξη της ιστορίας των ανθρώπων και των κοινωνιών. Εδώ λοιπόν θα αποδώσουμε την δέουσα σημασία και τιμή στην σημαντικότερη και πιο πολυσυζητημένη ίσως μάχη του Β’ Παγκόσμιου Πόλεμου.

Διαβάστε περισσότερα...

1943-2013: Πως ακυρώνεις μια επιστράτευση

Από το info-war.gr

Οι διαδηλωτές φώναζαν “επιστράτευση ίσον θάνατος” και “Θάνατος στον Πάγκαλο”. Η απειλή της πολιτικής επιστράτευσης, για την εξυπηρέτηση των οικονομικών συμφερόντων της Γερμανίας, αντιμετωπίστηκε με οργή από τον πληθυσμό και η κινητοποίηση των δημοσίων υπαλλήλων ανάγκασε την κυβέρνηση να ακυρώσει τα σχέδιά της.

Διαβάστε περισσότερα...
Συνδρομή σε αυτήν την τροφοδοσία RSS